دستگاه‌هـا و تجهیزات آزمایشگاه شیـمی

آشنایی با تصاویر و کاربرد دستگاه های آزمایشگاهی

دستگاه های آزمایشگاهی به دستگاه هایی گفته می شود که در یک آزمایشگاه جهت بررسی و اندازه گیری نمونه های آزمایشگاهی مورد استفاده قرار می گیرند. این تجهیزات انواع مختلفی داشته و هر کدام از آنها دارای کاربرد های متفاوتی نیز می باشند.

همانطور که می دانید بخش زیادی از فعالیت ها در یک آزمایشگاه شیمی به کمک نیروی انسانی و به وسیله لوازم، و ابزار ساده آزمایشگاهی انجام می شوند. از طرفی دیگر در سایر آزمایشات آزمایشگاهی به دلیل خطرناک بودن مواد شیمیایی و یا نیاز داشتن به داده های دقیق تر استفاده از دستگاه های آزمایشگاهی عمومی و یا حتی تخصصی ضروری می باشد. از میان تمام دستگاه های آزمایشگاهی تعدادی از آنها بیشترین کاربرد را دارند، بنابراین در اکثر آزمایشگاه ها پیدا می شوند. در ادامه لیستی از موارد پر کاربرد دستگاه های آزمایشگاهی در آزمایشگاه شیمی را بررسی می کنیم.

هود آزمایشگاهی

از هود آزمایشگاهی برای کنترل کردن و خارج کردن ذرات موجود در هوا استفاده می کنند. گزارشات و بررسی ها نشان می دهد که فعالیت هایی مانند تهیه اسید، انجام آزمایش هایی که بخارات اسیدی و یا بخارات شیمیایی تولید می کنند و یا عملیات سانترفیوژ سبب ایجاد بخار یا ذرات معلق در هوا می شوند.

بنابراین جهت محافظت از سلامت و ایمنی کارکنان آزمایشگاه در مقابل خطرات کاری که می تواند موجب بیماری پرسنل شود از هود شیمیایی استفاده می شود. انواع مختلف این دستگاه مانند هود شیمیایی، هود بازویی، هود کانوپی، هود میکروبی و …. ساخته شده است.

ترازوی آزمایشگاهی 

از ترازوی آزمایشگاهی براي وزن كردن انواع مواد شيميايی موجود در آزمايشگاه استفاده می کنند. لازم به ذکر است که انواع مختلف ترازو های آزمایشگاهی طراحی و به بازار ارایه شده اند، که می توان به مدل های زیر اشاره کرد.

• ترازو های تحلیلی
• ترازو های الکترونیکی
• ترازو های کالیبراسیون
• ترازو های مکانیکی
• ترازو های قرار دادی
• ترازو های فنری
• ترازو های مکانیکی
• ترازو های رطوبتی

بن ماری آزمایشگاهی

 بن ماری یا حمام آزمایشگاهی یکی از دستگاه های آزمایشگاهی شیمی است که برای گرم و یا ذوب نمودن مواد شیمیایی کاربرد دارد. این وسیله در حقیقت از محفظه ای دارای آب تشکیل شده است که به وسیله آن می توان به گرم كردن ملايم و يكنواخت ظروف حاوی مواد شيميايی دست یافت. از دستگاه بن ماری می توان برای تامین حرارت تا ۱۰۰ درجه سانتی گراد استفاده نمود.

کوره آزمایشگاهی

در میان دستگاه های آزمایشگاهی موارد استفاده از کوره آزمایشگاهی بسیار زیاد می باشد. از کوره معمولا برای حرارت دادن، خشک کردن، ذوب کردن و یا حتی استریل کردن نمونه ها با دمای بالا استفاده می کنند.

به طور معمول، شکل هندسی در کوره آزمایشگاهی و یا مکانیسم دریچه آن وابسته به نوع محصولی که باید به وسیله آن گرما داده شود، تعیین می شود. انواع مختلف این دستگاه تولید و به بازار ارایه شده است که عبارتند از : کوره الکتریکی، کوره خاکستر ساز، کوره دما بالا، کوره مایکروویو، کوره لوله ای، کوره بی صدا و کوره ذوب.

اتوکلاو آزمایشگاهی

دستگاه اتوکلاو یکی از انواع دستگاه های آزمایشگاهی است که در محفظه ای کاملا ایزوله و با استفاده از حرارت بخار آب تحت فشار برای استریل کردن لوازم آزمایشگاهی، محلول‌ها، پسماندهای آلوده، مواد خشک و محیط کشت استفاده می شود. این دستگاه آزمایشگاهی را می توان در خانواده دستگاه بن ماری قرار دارد که در واقع وظیفه گرمایشی را به انواع متفاوت انجام می‌دهند.

آون آزمایشگاهی

دستگاه فور یا آون آزمایشگاهی برای خشک کردن و یا استریل کردن (به روش حرارت خشک) وسایل آزمایشگاهی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

انکوباتور آزمایشگاهی

یکی از دستگاه های آزمایشگاهی که در حرارت های خاص و برای انجام تست های آزمایشگاهی، نگه داشتن محلول ها، برای رشد و کشت نمونه های سلولی در شرایط مناسب مانند تنظیم رطوبت، دما، اکسیژن و … مورد استفاده قرار می گیرد. انکوباتورها به سه دسته انکوباتور ۲۰ درجه سانتی گراد، انکوباتور ۳۰ درجه سانتی گراد و انکوباتور ۳۵ ± ۲ درجه سانتی گراد تقسیم می شوند.

حمام اولتراسونیک آزمایشگاهی

حمام التراسونیک که به دستگاه تمیز کننده اولتراسونیک نیز مشهور است، در واقع یک مخزن فلزی با جنس فولاد ضد زنگ می‌باشد. در این دستگاه و طی فرآیندی که انجام می شود از امواج فراصوت که اغلب از ۲۰ تا ۴۰ کیلو هرتز می باشند برای تحریک یک مایع استفاده می‌ کنند.

در حقیقت از حباب‌ های کاویتاسیون ناشی از امواج فرکانس بالا بهره می برند. با این کار تمام آثار آلودگی چسبنده یا جاسازی شده روی سطوح جامد پاک می‌شوند. این دستگاه در اندازه‌ها و ابعاد مختلف ساخته شده است.

شیکر آزمایشگاهی

یکی از دستگاه های پر کاربرد در آزمایشگاه های تشخیص، اندازه گیری، کنترل کمی، کنترل کیفی و تحقیقاتی شیکر آزمایشگاهی می باشد. از شیکر های آزمایشگاهی برای هم زدن، مخلوط کردن، ترکیب کردن محلول‌ها و یا مایعات استفاده می گردد. در حقیقت این دستگاه را می توان یک سرعت دهنده و یا کاتالیزور در تحریک واکنش ها در سطوح مولکولی مواد دانست.

انواع مختلف این دستگاه تولید و به بازار ارایه شده است که عبارتند از : اوربیتال شیکر آزمایشگاهی، میکرو پلیت شیکر آزمایشگاهی، شیکر لوله روتاری، شیکر آزمایشگاهی غلتان و شیکر آزمایشگاهی الاکلنگی. شیکر های آزمایشگاهی را می توان به طور کلی به دو دسته شیکر لوله (شیکر ورتکس) و شیکر ارلن بالن (روتاتور) تقسیم کرد.

سانتریفیوژ آزمایشگاهی

سانتریفیوژ یکی دیگر از دستگاه های آزمایشگاهی است که با استفاده از نیروی گریز از مرکز برای جدا کردن فازهای های مختلف یک محلول استفاده می شود.

میکرو سانتریفیوژ آزمایشگاهی

میکرو سانتریفیوژ یا میکروفیوژ دستگاهی است که برای چرخاندن نمونههای بسیار کم مایع در سرعتهای بالا بکار می رود.

استیرر آزمایشگاهی

استیرر آزمایشگاهی یا همان هات پلیت آزمایشگاهی (گرمكن الكتريكی) یکی از تجهیزات آزمایشگاهی پرکاربرد در آزمایشگاه شیمی می‌باشد. از این وسیله معمولا برای گرم کردن و حرارت دادن تدریجی و يكنواخت به مایعات و سایر مواد آزمایشگاهی استفاده می‌شود.

اغلب هات پلیت در ترکیب با همزن مغناطیسی ساخته می شوند که هات پلیت با همزن مغناطیسی یا هات پلیت مگنت نامیده می‌شوند. این وسیله می‌تواند عمل همزدن خودكار و حرارت دهی يكنواخت به محلول‌ها و مواد آزمایشگاهی داخل ظروف آزمايشگاهی را به شکل هم زمان انجام دهد.

همزن مغناطیسی آزمایشگاهی

یکی از پر کاربرد ترین دستگاه های آزمایشگاهی همزن مغناطیسی یا همان مگنت استیرر می باشد. این وسیله در بیشتر آزمایشگاه های کمی، کیفی و تحقیقاتی جزء مهمترین تجهیزات اصلی رومیزی آزمایشگاه به شمار می رود. همزن مغناطیسی معمولا از جنس چینی، آکریلی یا آلومینیومی ساخته شده است.

همزن مغناطیسی جهت هم زدن، مخلوط کردن و یا حرارت دادن و گرم کردن (در مدل هات پلیت) مایعات و محلول ها کاربرد دارد. این وسیله در واقع دارای یک مگنت (یا آهنربا) قرصی شکل یا بیضی شکل با روکشی خنثی در برابر مواد شیمیایی می باشد. یک موتور مغناطیسی و همچنین یک صفحه هات پلیت درون دستگاه قرار دارد که وقتی آهنربای درون موتور شروع به چرخیدن می کند، به طور همزمان مگنت درون ظرف محلول نیز حرکت آهنربا را تکرار می کند. در این صورت دما و سرعت چرخش مگنت به راحتی قابل تنظیم و کنترل خواهد بود.

مگنت مغناطیسی انواع مختلفی دارد که پرکاربرد ترین شان عبارتند از : مگنت مغناطیسی استوانه ای، مگنت مغناطیسی تخم مرغی شکل، مگنت مغناطیسی با نک برینگ، مگنت مغناطیسی با برایکوویت، مگنت مغناطیسی برای بطری کشت و مگنت سفارشی برای راکتور لبه دار.

PH متر آزمایشگاهی

دستگاه  pH متر (پی‌اچ متر یا پ هاش متر) یکی از پرکاربرد ترین دستگاه های آزمایشگاهی در آزمایشگاه شیمی می باشد. این دستگاه از دو بخش اصلی یعنی یک میله کاوشگر (probe) و اندازه گیر (meter) تشکیل شده است. میله کاوشگر در حقیقت PH محلول (همان غلظت اسیدی و بازی) را تبدیل به یک سیگنال الکتریکی می کند، بنابراین به وسیله اندازه گیر تحلیل و در نهایت میزان PH را نمایش می دهد.

پی اچ متر ها را می توان به دو گروه قلمی و رو میزی تقسیم بندی کرد. نوع اول ارزان، سبک و کوچک اما با دقت کمتری نسبت به نوع دوم می باشند. پی اچ متر های رومیزی بزرگتر و در عین حال گرانتر اند. این مدل در محل ثابتی نصب شده و دارای دقت بسیار بالا تری نسبت به مدل قلمی می باشند.

آب مقطر گیری آزمایشگاهی

آب مقطر گیری یا آب مقطر ساز آزمایشگاهی یکی از دستگاه های آزمایشگاهی پرکاربرد در یک آزمایشگاه می باشد. این وسیله برای تولید آب مقطر یا آب فوق خالص مورد نیاز آزمایشگاه استفاده می شود. آب مقطر به عنوان حلال، نمونه شاهد، استاندارهای کالیبراسیون، استرلیزه کردن و یا پاک کردن ظروف و لوازم شیشه ای آزمایشگاه کاربرد دارد. از انواع مختلف آب مقطر ساز می توان به آب مقطر گیری یک بار تقطیر، آب مقطرگیری دو بار تقطیر و یا آب مقطر گیری خارجی اشاره کرد.

تبخیر روتاری آزمایشگاهی

دستگاه تبخیر روتاری یا روتاری اواپراتور (تقطیر در خلا) در آزمایشگاه شیمی برای حذف موثر و آرام حلال‌ها از نمونه های مورد نظر به وسیله عمل تبخیر بکار می‌رود. علاوه بر آن از این وسیلع در پخت مولکولی جهت آماده سازی مقطرها و یا عصاره‌ها استفاده می شود.

ویسکوزیمتر آزمایشگاهی

ویسکوزیمتر (ویسکومتر) وسیله ای آزمایشگاهی برای اندازه گیری ویسکوزیته یک مایع است. روش کار به این صورت است که یا یک مایع ثابت است و یک جسم از میان آن عبور می کند و یا برعکس آن، جسم ساکن می ماند و مایع از آن می گذرد. ویسکوزیمتر انواع مختلفی دارد که پرکاربرد ترین شان عبارتند از : ویسکومتر U شکل و ویسکومتر آبلهود.

رفراکتومتر آزمایشگاهی

رفراکتومتر یا رفرکتومتر برای اندازه‌گیری و تعیین شوری و چگالی ویژه آب مورد استفاده قرار می‌گیرد. علاوه بر آن، این وسیله برای اندازه‌گیری میعان خنک‌کننده و یا میزان PH روغن‌های خنک‌کننده نیز کاربرد دارد. از انواع آن می‌توان به گروه‌های دستی، چشمی، دیجیتالی، رومیزی و پرتابل اشاره کرد.

دستگاه کارل فیشر آزمایشگاهی

دستگاه کارل فیشر یا تیتراتور کارل فیشر یکی از دستگاه های آزمایشگاهی است که روش کلاسیک تیتراسیون در شیمی تجزیه را بکار می‌برد. در واقع از تیتراسیون حجم سنجی یا تیتراسیون رنگ سنجی جهت تعیین میزان آب در یک نمونه بهره می برد.

دستگاه الكتروليز آزمایشگاهی

از دستگاه الکترولیز برای جدا سازی يون‌ها در یک محلول قطبی استفاده می‌کنند. از طرفی دیگر به وسیله این دستگاه، آب به عناصر سازنده خود یعنی اکسیژن و هیدروژن تجزيه می‌شود. بنابراین می‌توان از این دستگاه برای توليد گازهايی نظير هيدروژن، اكسيژن، کلر و … بهره برد. لازم به ذکر است که در این دستگاه از یک جریان الکتریکی مستقیم و دو الکترود استفاده می‌شود.

منبع تغذيه الكتريكی

منبع تغذيه الكتريكی یکی دیگر از انواع دستگاه های آزمایشگاهی است که جهت تامين نيروی الكتريكی مورد نياز سایر دستگاه ها مانند دستگاه الكتروليز و … کاربرد دارد. در واقع با تنظيم درجه دستگاه می توان از ولتاژ های مختلف بهره برد.

چگالی‌سنج آزمایشگاهی

یکی از دستگاه‌های آزمایشگاهی کاربردی در آزمایشگاه دانسیتومتر یا چگالی‌سنج می‌باشد که همانطور که از نامش پیداست برای اندازه‌گیری دانسیته اپتیکال (نوری) بکار می‌رود. انواع مختلف آن عبارتند از : لاکتومتر، الکلومتر (الکل سنج)، ساکارومتر و ترمو هیدرومتر.

هدایت‌سنج آزمایشگاهی

با استفاده از دستگاه هدایت‌سنجی یا کنداکتومتر برای بررسی پیشرفت یک واکنش شیمیایی به اندازه‌گیری هدایت الکترولیتی می‌پردازند. علاوه بر آن، این وسیله جهت تیتراسیون هدایت‌سنجی که یک تکنیک استاندارد و معمول به ویژه در تیتراسیون اسید و باز می‌باشد بکار گرفته می‌شود.

تعیین نقطه ذوب آزمایشگاهی

به وسیله دستگاه تعیین نقطه ذوب یا ملت پوینت می‌توان نقطه ذوب یک ماده شیمیایی را اندازه‌گیری کرد. توجه داشته باشید که به دمایی که در آن دما، حالت ماده از جامد به مایع تغییر کند نقطه ذوب گفته می‌شود. انواع مختلفی از دستگاه ملت پوینت در بازار موجود است که می‌توان به مدل های لوله تیل، دستگاه فیشر-جانز، دستگاه نقطه ذوب خودکار و دستگاه نقطه ذوب گالنکامپ (الکترونیکی) اشاره کرد.

کالری‌متر آزمایشگاهی

کالری‌متر دستگاهی است که در واقع برای اندازه‌گیری دمای واکنش‌های شیمیایی، گرما سنجی، تغییرات فیزیکی و یا ظرفیت گرمایی ویژه از آن استفاده می‌کنند. انواع مختلفی از این دستگاه ساخته و به بازار عرضه شده است. از انواع مختلف آن می توان از کالریمتر آدیاباتیک، کالری متر واکنشی و کالری متر بمبی نام برد.

دستگاه جذب اتمی آزمایشگاهی

دستگاه جذب اتمی یا اسپکتروفوتومتر جذب اتمی یکی از انواع دستگاه‌های آزمایشگاهی است که برای اندازه‌گیری غلظت کمی عناصر شیمیایی به کمک جذب اشعه نوری (نور) به وسیله اتم در حالت گازی بکار برده می‌شود. از این دستگاه برای آنالیز مستقیم جامداتی مانند سنگ معدن‌ و یا فلزات، آنالیز آب، آنالیز نمونه‌های آماده شده در تماس مستقیم با هوا و همچنین آنالیز ناخالصی‌های آلیاژ ها و یا معرف‌های مورد استفاده در پروسه تولید استفاده می‌شود.

کروماتوگرافی

کروماتوگرافی به روشی گفته می‌شود که در آن، مخلوط مواد به اجزای سازنده خود بر اساس ساختار و ترکیب مولکولی جدا می شود. در این روش، نمونه مورد نظر در یک فاز متحرک (گاز، مایع یا یک سیال ابر بحرانی) حل می شود. فاز متحرک از درون یک فاز ساکن با فشار عبور می کند. انتخاب دو فاز به گونه ای است که اجزای نمونه با درجات مختلف بین دو فاز توزیع شوند. حال هرچه نمونه با فاز ساکن تعامل بیشتری داشته باشد، بنابراین با سرعت کمتری از طول مسیر عبور خواهد کرد و دیرتر از ستون خارج می شود.

لازم به ذکر است که کروماتوگرافی برای تجزیه های کیفی و کمی کاربرد دارد. سه نوع مختلف دستگاه کروماتوگرافی وجود دارد که عبارتند از :

• دستگاه گروماتوگرافی گازی
• کروماتوگرافی مایع
• کروماتوگرافی سیال فوق بحرانی

دستگاه کروماتوگرافی گازی 

در دستگاه کروماتوگرافی گازی، نمونه ابتدا تبخیر شده و سپس به سر ستون کروماتوگرافی تزریق می‌شود. در این دستگاه، فاز متحرک با مولکول های نمونه هیچ بر هم کنشی ندارد و فقط به عنوان عاملی برای گذار نمونه از ستون عمل می‌کند. به طور کلی می‌توان گفت که دو نوع کروماتوگرافی گازی وجود دارد که عبارتند از : کروماتوگرافی گاز – جامد (GSC) و کروماتوگرافی گاز مایع (GLC).

دستگاه کروماتوگرافی مایع

دستگاه کروماتوگرافی مایع یکی از دستگاه‌های آزمایشگاهی تخصصی جهت آنابیز مواد می‌باشد. در واقع جهت جداسازی ترکیبات آلی و غیر آلی از کروماتوگرافی استفاده می کنند. به کمک این روش امکان آنالیز، مطالعه و یا بررسی بر روی این ترکیبات وجود دارد.

برای این کار، مخلوط نمونه مورد نظر را که بایستی جدا سازی و آنالیز شود در حجم کم (اغلب میکرو لیتر) داخل جریان فاز متحرکی که در میان ستون حرکت می کند، تزریق می کنند.

ترکیبات نمونه مورد نظر از بین ستون (فاز ساکن) با سرعت های متفاوت حرکت می کنند (شتاب سرعت هر ذره وابسته به ذات شیمیایی، طبیعت فاز ساکن و ترکیب فاز متحرک دارد). مدت زمانی که یک آنالیت خاص از ستون بیرون می آید را زمان بازداری آن نمونه می گویند. در حقیقت زمان بازداری یک شاخص شناسایی کننده برای آنالیت محسوب می شود.

کروماتوگرافی سیال فوق بحرانی

اصول کار در این روش کروماتوگرافی مشابه با کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا (HPLC) می‌باشد. در واقع دستگاه کروماتوگرافی سیال فوق بحرانی شبیه دستگاه HPLC می‌باشد با این تفاوت که در این دستگاه، سیال فوق بحرانی (مثلا دی اکسید کربن) به عنوان فاز متحرک به کار می رود.

دستگاه‌های اسپکتروسکوپی

روش‌های اسپکتروسکوپی یا طیف‌سنجی بر اساس طیف بینی اتمی و یا مولکولی بنا شده اند. در طیف بینی در واقع با بر هم کنش های انواع مختلف تابش با ماده سرو کار دارید. روش های طیف بینی بر اساس شش پدیده جذب، نشر، فلوئورسانس، فسفرسانس، پراکندگی و نورتابی شیمیایی استوار می باشند.

سه نوع مختلف دستگاه اسپکتروسکوپی برای تعیین علظت و شناسایی عناصر موجود در نمونه هایی از ماده وجود دارد که عبارتند از :

• طیف‌سنجی نوری (اسپکتروفتومتری)
• طیف سنجی جرمی
• طیف‌سنجی پرتو ایکس

دستگاه اسپکتروفتومتر آزمایشگاهی

یکی از دستگاههای آزمایشگاهی که بر اساس نور عبور یافته از محلول، غلظت ماده جاذب نور در محلول را تعیین می کند فوتومتر و یا دستگاه اسپکتروفتومتر نامیده می‌شود. در واقع در این دستگاه عناصر موجود در یک نمونه آزمایشگاهی در فرآیند اتم‌سازی، به یون های بنیادی یا اتم های گازی تبدیل می‌شوند. سپس با کمک جذب فرابنفش – مرئی، نشر، یا فولوئورسانس گونه‌ها در بخار مشخص می‌شوند. این دستگاه در مدل‌های اسپکتروفتومتر UV، اسپکتروفتومتر IR، اسپکتروفتومتر UV-visible تک پرتویی و اسپکتروفتومتر UV-visible دو پرتویی (دو شعاعی) موجود می باشد.

دستگاه طیف سنج جرمی

در این دستگاه بمباران ماده (گازها، مایعات و یا جامدات) با الکترون‌های پر انرژی انجام می‌ گردد. در حقیقت با برخورد تعداد زیادی از الکترون‌های پر انرژی به اتم‌های ماده مورد نظر، اتم‌ها یونیزه شده و وارد یک آشکار ساز یونی می‌شوند. در نهایت با اعمال میدان الکتریکی و مغناطیسی، یون‌های تشکیل شده بر اساس نسبت جرم به بار از یکدیگر جدا شده و تعداد یون‌ها اندازه‌ گرفته می‌شود.

دستگاه طیف سنج پرتو ایکس

در این دستگاه نیازی به اتم سازی نمی‌باشد. در واقع با تاباندن پرتو ایکس و اندازه‌گیری تعداد الکترون‌های آزاد شده و در نهایت محاسبه انرژی جنبشی این الکترون‌ها طیف‌هایی ایجاد می‌شوند. با توجه به طیف های رسم شده می‌توان به برخی ویژگی‌های ماده دست یافت. به بیان دیگر، اندازه‌گیری براساس اندازه‌گیری مستقیم طیف جذبی، طیف نشری و یا طیف فلوئورسانی نمونه می‌باشد.

راکتور آزمایشگاهی

راکتور آزمایشگاهی دستگاه یا محفظه ای است که باعث می شود پرسنل آزمایشگاه روی یک واکنش شیمیایی کنترل داشته باشد (با کنترل کردن دمای محتویات ظرف، اندازه گیری پارامتر هایی مانند pH یا فشار و … ). هدف از واکنش های شیمیایی (ترکیب، تبدیل و یا تجزیه) که در راکتور آزمایشگاهی انجام می شود تولید ماده مورد نظر می باشد.

انواع راکتورهای آزمایشگاهی را از لحاظ عملکرد می توان به دسته های زیر تقسیم نمود :

• راکتورهای یکپارچه
• راکتورهای پیوسته همزن دار
• راکتورهای ناپیوسته
• راکتورهای نیمه پیوسته
• راکتور مستقیم از طریق انتقال
• راکتورهای لوله ای
• راکتور انتقالی گردش مجدد
• راکتور فشار بالا
• راکتورهای صنعتی مخلوط شونده
• راکتورهای بستر سیال
• مینی راکتور

 

هموژنایزر آزمایشگاهی

هموژنایزر یکی از تجهیزات آزمایشگاهی است که دو مایع غیر قابل مخلوط شدن (مایعاتی که در یکدیگر حل نمی شوند) را به یک امولوسیون تبدیل می‌کند. در واقع این دستگاه سبب همگن شدن محلول    می‌گردد. این وسیله کاربرد های متنوعی دارد که از جمله آن می ‌توان به دیسپرس کردن نانو ذرات در مایعات، شکستن مولکول‌ های پلیمری سنگین، تولید یک امولسیون و یا سوسپانسیون پایدار، فرآوری پروتئین، عصاره‌ گیری و … اشاره کرد.

 

 تیتراتور آزمایشگاهی

تیتراتور دستگاهی است که عملیات تعیین غلظت مجهول یک محلول را بر پایه غلظت معلوم یک محلول دیگر (همان تیتراسیون) را به صورت خودکار انجام می‌دهد.

دستگاه رزونانس مغناطیس هسته‌ای

به کمک دستگاه رزونانس مغناطیس هسته‌ای (NMR) و با بررسی پیک‌های طیف رزونانس مغناطیس هسته‌ای بوجود آمده، می‌توان ساختار ترکیب‌های مختلف را تعیین کرد.

اسمومتر آزمایشگاهی

اسمومتر یکی از دستگاه‌های آزمایشگاهی است که برای اندازه‌گیری فشار اسمزی در یک محلول، ترکیب یا کلوئید استفاده می‌شود.

مانومتر آزمایشگاهی

یک نوع دستگاه‌ آزمایشگاهی که قادر به اندازه گیری فشار می‌باشد. 

پمپ خلاء آزمایشگاهی

پمپ خلا دستگاهی است که در برخی آزمایشات شیمی که در آن‌ها نیاز به عدم وجود اکسیژن و یا سایر گازها می‌باشد کاربرد دارد. این دستگاه در واقع باعث ایجاد خلاء در محفظه مورد نظر می شود.

روتامتر آزمایشگاهی 

روتامتر به وسیله‌ای گفته می‌شود که به وسیله آن می‌توان سرعت جریان یک مایع یا گاز را در یک لوله بسته اندازه‌گیری کرد.

رنگ‌سنج آزمایشگاهی 

رنگ سنج یا کالرمتر ابزاری است که غلظت یک محلول را از طریق سنجش میزان جذب یک طول موج خاص از نور اندازه‌گیری می کند. لازم به ذکر است که قبل از کار با دستگاه، باید آنرا به وسیله محلول استاندارد کالیبره کنید.

کدورت سنج آزمایشگاهی

یکی از شاخص‌های ضروری کیفیت آب، میزان ذرات معلق در آن می‌باشد. به وسیله دستگاه کدورت سنج یا توربیدومتر می‌توان میزان شفافیت نسبی آب و یا سایر مایعات اندازه‌گیری می‌شود. همانطور که می‌دانید ذرات جامد معلق و همچنین اجزای معلق مانع انتقال نور از میان مایعات می‌شوند.

ذره‌شمار آزمایشگاهی

به وسیله‌ای که برای کشف و شمارش ذرات استفاده می‌شود پارتیکل کانتر، ذره شمار یا غبار سنج گفته می‌شود.

اکسیژن‌متر آزمایشگاهی

اکسیژن‌متر یک دستگاه آزمایشگاهی الکترونیکی است که نسبت اکسیژن را در گاز یا مایعی که مورد تحقیق و بررسی قرار گرفته است، اندازه‌گیری می‌کند.

میکسر آزمایشگاهی

یکی دیگر از دستگاه‌های ساده آزمایشگاهی که به شکل متداولی در آزمایشگاه‌های شیمی استفاده می‌شود، مخلوط کن آزمایشگاهی گردابی یا میکسر آزمایشگاهی (همزن مکانیکی آزمایشگاهی) می‌باشد. از این دستگاه برای مخلوط کردن مقادیر کمی از مایعات، یکنواخت نگاه داشتن آن‌ها در طی فرآیند هم زدن، افزایش فرآیند انتـــقال دما (که می‌تواند گرم کردن یا خنک کردن باشد) و همچنین افزایش سرعت واکنش میان مواد استفاده می‌شود.

یخچال و فریزر آزمایشگاهی

از این یخجال و فریزر آزمایشگاهی برای نگهداری نمونه‌ها در سرمای ۲-۸ درجه سانتی‌گراد استفاده می‌شود.

میکروسکوپ آزمايشگاهی

میکروسکوپ‌ها وسایلی هستند که به ناظر اجازه می‌دهند تا ذرات ریز را بسیار نزدیک ببینند. انواع مختلفی از میکروسکوپ‌ها وجود دارد که هر کدام بر اساس اصول مربوط به خود کار می‌کنند. با این حال، اشتراکاتی در آن‌ها وجود دارد. اصل اساسی در میکروسکوپ بزرگ‌نمایی است. میکروسکوپ از تجهیزات بسیار ابتدایی و ضروری آزمایشگاه زیست شناسی است. میکروسکوپ نوری ساده، میکروسکوپ ساده ای است که بیشتر در مدارس و دانشگاه ها استفاده می شود و از نور طبیعی و یک سری عدسی های ذره بین برای مشاهده یک نمونه کوچک استفاده می کند. روش کار با میکروسکوپ بسیار ساده است و شما با قرار دادن نمونه زیر میکروسکوپ می توانید جزئیات آن را مشاهده کنید.

در آزمایشگاه های شیمی دستگاه و تجهیزات بسیار زیاد و متنوعی ممکن است وجود داشته باشد. برخی از این تجهیزات لازمه هر آزمایشگاه شیمی است. مهمترین این دستگاه ها عبارتند از:

• لوله آزمایشگاهی
• بالن
• بشر
• پلیت
• پیپت و بورت آزمایشگاهی
• دوش آزمایشگاهی
• هودهای آزمایشگاهی
• اتوکلاو آزمایشگاهی
• انکوباتور آزمایشگاهی
• Ph متر آزمایشگاهی

لوله‌های آزمایش

ابزارهای بسیار رایج بعدی در هر آزمایشگاهی لوله‌های آزمایش هستند. آن‌ها معمولا لوله‌های استوانه‌‌ای شکل هستند که از شیشه ساخته شده‌اند. این لوله‌ها در اندازه‌های مختلف وجود دارند اما رایج ترین اندازه آن ۱۸ * ۱۵۰ میلی متر است. لوله‌های آزمایش یکی از مهم‌ترین ابزارهای آزمایشگاهی هستند، زیرا از ذخیره تا اختلاط معرف‌ها در هر واکنش شیمیایی یا بیولوژیکی کارایی دارند.

بشر

بشر یکی از ظروف استوانه‌ای شکل در آزمایشگاه است که از شیشه ساخته شده است. این وسیله پرکاربرد در آزمایشگاه، کف صاف و دهانه بزرگی دارد. بشرها اندازه‌های مختلفی دارند و برای نگهداری، گرم کردن یا مخلوط کردن مواد با اندازه مناسب استفاده می‌شوند.

فلاسک حجمی یا بالن

بالن یکی دیگر از مهمترین تجهیزات آزمایشگاهی است. این وسیله از شیشه ساخته شده است و برای نگهداری حجم دقیق مایعات استفاده می‌شود. این وسیله در اندازه‌های مختلفی موجود است، که هر کدام برای اندازه گیری دقیق مایعات و محلول‌ها کالیبره شده اند. در آزمایشگاه‌های شیمی از بالن‌ها بیشتر در تهیه محلول‌های استاندارد استفاده می‌شود.

شعله Bunsen

این دستگاه شعله تولید می‌کند و برای اهداف گرمایش و استریل کردن در آزمایش‌های مختلف استفاده می‌شود.

قطره چکان

قطره چکان به نام پیپت پاستور نیز شناخته می‌شود. این وسیله یک دستگاه کوچک معمولی است که معمولا از استوانه پلاستیکی یا شیشه‌ای ساخته شده است که یک نازل کوچک در یک طرف و یک نگهدارنده لاستیکی در طرف دیگر دارد. از آن برای قرار دادن مایعات یا محلول‌ها در هر محیطی به صورت قطره‌ای استفاده می‌شود.

دماسنج

یکی از وسایل مورد نیاز هر آزمایشگاهی دماسنج است. واکنش‌های شیمیایی یا بیولوژیکی خاص فقط در محدوده دمایی خاص انجام می‌شوند. بنابراین برای انجام آزمایش، اندازه‌گیری دمای محلول بسیار ضروری است.

انبر 

انبرها اگرچه کاربرد چندانی ندارند اما دستگاهی معمول و اساسی در هر آزمایشگاه هستند. آنها برای گرفتن و بلند کردن وسایل داغ و مواد مضر در طول هر نوع واکنشی که در آزمایشگاه انجام می‌شود، استفاده می‌شود.

برس‌هـا 

برس‌ها به عنوان وسیله پاک‌کننده لوله‌های آزمایش عمل می کنند. برس‌ها تنها وسایلی هستند که می‌توانند در لوله‌های آزمایش دهان باریک و سایر اشیاء استوانه‌ای و باریک وارد شوند و آن‌ها را تمیز کنند.

پیست یا بطری‌های شستشو

 پیست یا بطری‌های شستشو تجهیزات آزمایشگاهی هستند که برای اهداف پاکسازی و استریل کردن مورد استفاده قرار می‌گیرند. این بطری‌ها از پلاستیک ساخته شده‌اند و دارای یک نازل بلند هستند. این بطری‌ها بیشتر حاوی آب مقطر، اتانول یا آب دیونیزه هستند.

بـورت

از این وسیله بیشتر در واکنش‌های تیتراسیون استفاده می‌شود. از بورت برای رساندن حجم مشخصی از هر ماده به تجهیزات دیگر استفاده می‌شود. این دستگاه یک لوله مدرج بلند است که در انتهای پایین آن یک میله توقف وجود دارد. بورت معمولا در اندازه‌های ۱۰ میلی‌لیتری، ۲۵ میلی‌لیتری یا ۵۰ میلی‌لیتری عرضه می‌شود.

شیشه ساعت

این وسیله بیشتر در آزمایشگاه‌های شیمی یافت می‌شود و از یک تکه شیشه مقعر تشکیل شده است. از این وسیله معمولا برای نگهداری جامدات، تبخیر مایعات و حرارت دادن مقادیر کمی از مواد مختلف بر اساس نیاز آزمایش استفاده می‌شود.

قیف

قیف‌ها تجهیزات ضروری برای ریختن مواد و محلول‌ها در لوله‌های آزمایش دهان باریک و فلاسک‌های مخروطی در هر آزمایشگاهی هستند. انواع مختلفی از قیف‌ها وجود دارد. رایج ترین آن‌ها فیلتردار و قیف قطره‌ای است.

بوته چینی

بوته‌ها از چینی ساخته شده‌اند و برای ذخیره و گرم کردن مواد در صورت نیاز به حرارت دادن در دماهای بالا استفاده می‌شوند. ظروف شیشه‌ای همیشه برای حرارت دادن زیاد، مناسب نیستند. بنابراین از بوته چینی در آزمایشگاه استفاده می‌شود.

کاغذهـای تورنسل و فیلتر

این دو را نمی‌توان به درستی دستگاه نامید، بلکه به عنوان یکی از مهمترین و اساسی‌ترین مواردی است که در هر نوع آزمایشگاهی مورد نیاز خواهد بود. کاغذ تورنسل برای شناسایی pH هر محلولی با تغییر رنگ کار می کند، در حالی که کاغذ صافی یا فیلتر در فرآیند فیلتراسیون کاربرد گسترده دارد.

آزمایشـگاه خود را با شیـمی نوابـغ آریا صنعت تجهیـز کنیـد

راه‌هـای ارتباطـی ما را از وب‌سایت دنبال کنیـد