دکستروز

دکستروز نوعی قند ساده است که از ذرت مشتق می شود. اگر بخواهیم دقیق تر این محصول شیمیایی را معرفی کنیم می توان گفت که نوعی گلوکز می باشد که کاربردهای گسترده‌ای دارد. دکستروز، از زمان های گذشته شناخته شده است و به صورت طبیعی در طبیعت یافت می شود. این محصول کاربردی دارای دو منشا اصلی است:

• به صورت طبیعی در عسل و بسیاری از میوه ها یافت می شود.
• به صورت پردازش شده از ذرت و یا شربت ذرت تهیه می شود.

در صنعت دکستروز را با نام های دیگر نظیر شربت برنج، شکر انگور، شکر ذرت، شکر برنج، شکر گندم می شناسند که سالیان طولانی به عنوان یک ماده افزودنی مورد استفاده قرار می گیرد. کاربردهای دکستروز به صنایع غذایی محدود نمی شود و کاربردهای فراوانی در سایر صنایع دارد.

دکستروز همان طور که از نامش پیداست، نوعی مونوساکارید ساده محسوب می شود که از تجزیه مواد غذایی نشاسته همچون ذرت تشکیل می شود.

این محصول کاربردی در ساختار خود کربن با نماد شیمیایی C، اکسیژن با نماد شیمیایی O و هیدروژن با نماد شیمیایی H دارد که به شکلی خاص در کنار هم قرار گرفته اند.

دکستروز و سلامتی: 

دکستروز در واقع همان گلوکز است که عموم مردم آن را با عنوان قند و یا شکر می شناسند. این ماده برای بدن انسان ضروری و لازم است زیرا انرژی لازم برای فعالیت سلول های بدن را تامین می کند.

در طول روز، تمامی انسان ها از مقادیر متفاوتی از دکستروز مصرف می کنند و در رژیم غذایی افراد موجود است. اما گاهی به دلایل گوناگون، در مصرف دکستروز زیاده روی می کنند که این امر می‌ تواند مشکلات زیادی برای فرد ایجاد کند.

بیماران دیابتی نمی توانند از هر نوع قندی برای افزایش میزان قند خون خود استفاده کنند و فقط می توانند از دکستروز استفاده کنند. اما مصرف بیش از حد این ماده شیمیایی می تواند مشکلاتی نظیر افزایش ادرار، عطش، کاهش میزان آب بدن و… ایجاد کند و سلامت فرد را به خطر بیاندازد.

در واقع می توان گفت در صورت مصرف به اندازه این ماده، هیچ گونه مشکلی برای سلامت فرد ایجاد نمی شود و در صورت زیاده روی و افراط می تواند برای سلامتی ضرر داشته باشد و منجر به افزایش وزن، دیابت، ضعیف شدن سیستم ایمنی بدن، مشکلات قلبی عروقی و… شود.

ویژگی‌های دکستروز:

با شناخت ویژگی‌های یک ماده شیمیایی می‌توانید در خرید و استفاده از آن بهتر عمل کنید. در این قسمت ویژگی‌های این ماده پرکاربرد به صورت کامل ذکر شده است.

دکستروز نوعی ماده افزودنی محسوب می‌شود که از جمله محصولات جامد می‌باشد که متشکل از ذرات بلورین است. همچنین این ماده به صورت مایع نیز یافت می شود.

از جمله ویژگی‌های این محصول می توان به آب دوست بودن آن اشاره کرد. در واقع مقادیر بالایی از دکستروز می‌تواند به سرعت در آب حل شود. همچنین جاذب بسیار قوی رطوبت می‌باشد. در رابطه با حلالیت آن در سایر محصولات شیمیایی می‌توان گفت که حلالیت کمی در اتانول و سایر حلال‌های آلی دارد.

دکستروز، علاوه بر اینکه نوعی ماده افزودنی در صنعت محسوب می‌شود و به منظور ایجاد طعم شیرینی به محصولات گوناگون اضافه می‌شود، به منظور تعادل میزان شیرینی و خنثی کردن طعم شوری نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

این محصول را نوعی کربوهیدرات می‌دانند. به همین علت از آن در صنعت تولید نان به عنوان مخمر مورد استفاده قرار می‌گیرد. همچنین حضور دکستروز، منجر به افزایش طول عمر محصولات غذایی و همچنین تثبیت شکل و رنگ آن‌ها می شود.

خواص دکستروز:

از آن جایی که دکستروز خواص منحصر به فردی دارد، کارایی‌های بسیار زیادی دارد. در این قسمت سعی کرده‌ایم تمامی خواص این محصول را به صورت کامل بیان کنیم تا با آن‌ها آشنا شوید.

1. دکستروز نوعی پایدار کننده می باشد.
2. از دیگر خواص این ماده می توان به خاصیت حجم دهندگی آن اشاره کرد.
3. دکستروز توانایی بافت دادن دارد و می توان از آن برای امور مختلف استفاده کرد.
4. یکی از خواص بارز و مهم دکستروز، جاذب رطوبت بودن آن است.
5. خاصیت شیرین کنندگی نیز اصلی ترین خاصیت این محصول می باشد.

انواع دکستروز:

دکستروز بسته به فازی که دارد، به دو دسته عمده تقسیم می شود. در این قسمت به شرح این دو دسته می‌ پردازیم تا انتخاب برای شما مصرف کننده عزیز آسان‌تر شود.

دکستروز پودری:

دکستروز پودری، جامدی سفید رنگ می‌باشد که کاملا شبیه به شکر است. این نوع دکستروز را می‌توان همچون شکر مورد استفاده قرار داد و برای پخت و تهیه خوراکی‌های گوناگون از آن استفاده کرد. نکته حائز اهمیت در رابطه با استفاده از دکستروز پودری، رعایت میزان دمای حرارت می‌باشد. به خصوص زمانی که در مایعات مورد استفاده قرار گیرد.

بنابراین در صورت استفاده از دکستروز پودری به خاطر داشته باشید که درجه حرارت پایین باشد چرا که می‌تواند باعث ایجاد بوی سوختگی در غذا شود.

دکستروز مایع:

این نوع دکستروز در فاز مایع به سر می‌برد و با نام دکستروز شربتی و یا شربت دکستروز مشهور است. این محصول را می‌توان از گندم، ذرت، سیب زمینی و همچنین برنج بدست آورد. از جمله ویژگی‌های این ماده می‌توان به توانایی افزایش نقطه انجماد آن اشاره کرد. در واقع این محصول می‌تواند از یخ زدگی جلوگیری می‌کند. به علاوه این ماده می‌تواند رطوبت را نگه دارد تا از سفت شدن جلوگیری کند.

کاربردهای دکستروز:

دکستروز کاربردهای گسترده‌ ای در صنایع گوناگون اعم از صنایع غذایی دارد. در این قسمت برخی از کاربردهای این محصول جمع آوری شده است.

دکستروز در صنایع غذایی:

یکی از اصلی ترین کاربردهای دکستروز، استفاده از آن در صنایع غذایی می‌باشد. دکستروز نوعی ماده افزودنی و شیرین‌کننده می‌باشد که برای تهیه و تولید بسیاری از غذاها مورد استفاده قرار می‌گیرد. همچنین از این ماده برای متعادل سازی طعم‌های بسیار شور و یا بسیار تند استفاده می‌شود.

از دیگر کاربردهای دکستروز در صنایع غذایی می‌توان به خاصیت نگهدارندگی آن اشاره کرد. به علت وجود این خاصیت می‌توان از این ماده در تولید انواع محصولات بسته بندی استفاده کرد.

مواد خوراکی که دکستروز در آن‌ها موجود است شامل: آب میوه‌ها، آبنبات‌ها، چیپس سیب زمینی، انواع سس‌ها، ژله، انواع کیک و کلوچه، ترشی‌ها، غذاهای حاوی نشاسته و…

دکستروز در صنایع پزشکی:

بسیاری از افراد گمان می‌کنند که کاربرد دکستروز تنها در صنایع غذایی می‌باشد. اما این باور کاملاً نادرست است و این محصول کاربردهای گسترده دیگری در سایر صنایع دارد. در واقع دکستروز یکی از پرکاربردترین مواد مصرفی در صنعت پزشکی است.

دکستروز خواص درمانی دارد و می‌تواند به سرعت میزان قند خون فرد را کاهش دهد.همچنین برای درمان کم آبی بسیار مفید است. به همین علت دکستروز را به صورت قرص‌های کوچک تولید می‌‌کنند و پزشکان در صورت نیاز برای بیمار خود تجویز می کند.

به عنوان مثال افراد مبتلا به دیابت و یا افرادی که مدام در معرض ابتلا به قند خون پایین هستند، توصیه می‌شود که از قرص‌های دکستروز مصرف کنند زیرا این قرص‌ها می‌تواند میزان قند خون را کنترل کنند.

به عنوان مثالی دیگر می‌توان گفت دکستروز می‌تواند با یک محلول خاص ترکیب شود و برای درمان کم آبی مصرف شود.

دکستروز و بدنسازی:

دکستروز علی رغم آن که کالری متراکم طبیعی می‌باشد، تجزیه انرژی آسانی دارد. به همین علت می‌تواند به عنوان یک مکمل غذایی مناسب توسط بدنسازان مورد استفاده قرار گیرد چرا که منجر به افزایش وزن و افزایش عضله می‌شود. دکستروز پودری برای این منظور در دسترس عموم مردم قرار دارد.

در مصرف دکستروز به این نکته توجه داشته باشید که این ماده فقط می‌تواند توده های عضلانی را افزایش دهد و مواد مغذی ضروری برای بدن را ندارد. به خاطر داشته باشید که در کنار این ماده می‌بایست از مواد مغذی حاوی پروتئین و چربی استفاده شود.

دکستروز و صنایع آرایشی و بهداشتی:

از دیگر کاربردهای دکستروز می‌ توان به استفاده از آن در تولید محصولات مراقبت از پوست و مو، محصولات و لوازم آرایشی و بهداشتی، محصولات شوینده و… اشاره کرد.